Lấy một túi thịt đông lạnh ra ngoài nhưng chỉ dùng một nửa, nhiều người thường cho phần còn lại vào ngăn đá để bảo quản tiếp. Cách làm này tưởng như tiết kiệm nhưng việc rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần có thể khiến thực phẩm chảy nhiều nước, mất độ ngon, thay đổi kết cấu và tăng nguy cơ mất an toàn nếu nhiệt độ không được kiểm soát đúng.
Không phải mọi trường hợp cấp đông lại đều nguy hiểm. Thực phẩm được rã đông trong ngăn mát, vẫn duy trì nhiệt độ lạnh và chưa có dấu hiệu bất thường đôi khi vẫn có thể cấp đông lại. Tuy nhiên, càng lặp lại quá trình này, chất lượng thực phẩm càng giảm. Cách tốt nhất vẫn là chia nhỏ khẩu phần ngay từ đầu và chỉ rã đông đúng lượng cần dùng.
Rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần là gì?
Một tình huống rất thường gặp trong gia đình
Rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần là việc đưa thực phẩm từ ngăn đông ra ngoài để làm tan đá, sau đó tiếp tục cho thực phẩm trở lại ngăn đông. Quá trình này có thể diễn ra một lần hoặc lặp đi lặp lại do người dùng không sử dụng hết thực phẩm đã lấy ra.
Chẳng hạn, một gia đình mua túi thịt heo đông lạnh 1 kg nhưng mỗi bữa chỉ dùng khoảng 300 g. Thay vì chia nhỏ từ trước, người dùng rã đông cả túi, lấy một phần rồi cho số thịt còn lại vào ngăn đá. Đến bữa sau, túi thịt lại được rã đông thêm lần nữa.
Tình trạng tương tự cũng thường xảy ra với thịt bò, gà, cá, tôm, mực và các loại thực phẩm đông lạnh đóng gói lớn. Khi thay đổi thực đơn hoặc không dùng hết, người dùng có xu hướng cho thực phẩm trở lại tủ đông vì nghĩ rằng nhiệt độ thấp sẽ giúp thực phẩm an toàn như ban đầu.
Điều gì xảy ra bên trong thực phẩm?
Trong thịt, cá và hải sản có một lượng nước tự nhiên nhất định. Khi cấp đông, lượng nước này tạo thành các tinh thể đá. Khi thực phẩm được rã đông, tinh thể đá tan ra và một phần dịch thịt thoát ra bên ngoài.
Nếu thực phẩm tiếp tục được cấp đông, phần nước còn lại lại hình thành tinh thể đá mới. Việc đông và tan đá lặp đi lặp lại có thể làm cấu trúc thực phẩm bị tổn thương, khiến thịt mất nước, mềm bở hoặc khô hơn sau khi chế biến.
Mức độ ảnh hưởng còn phụ thuộc vào cách rã đông thực phẩm, thời gian rã đông và nhiệt độ thực phẩm đã tiếp xúc. Một túi thịt được rã đông trong ngăn mát sẽ có mức rủi ro khác với túi thịt đã nằm trên bàn bếp nhiều giờ.
Vì vậy, vấn đề không chỉ là có được cấp đông lại thịt hay không. Điều quan trọng hơn là thực phẩm đã được rã đông bằng cách nào và có được duy trì trong điều kiện nhiệt độ an toàn hay không.
Vì sao không nên rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần?
Thực phẩm rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần có thể bị mất nước, đổi màu, giảm chất lượng và tăng nguy cơ nhiễm khuẩn chéo
Vi khuẩn có thể hoạt động trở lại khi thực phẩm ấm lên
Nhiều người cho rằng thực phẩm đã được cấp đông sẽ không còn vi khuẩn. Thực tế, nhiệt độ đông lạnh chủ yếu làm chậm hoặc tạm ngừng hoạt động của nhiều loại vi sinh vật chứ không phải lúc nào cũng tiêu diệt hoàn toàn chúng.
Khi thực phẩm được lấy ra khỏi ngăn đông và nhiệt độ bắt đầu tăng, các vi sinh vật còn tồn tại có thể tiếp tục hoạt động. Đặc biệt, nếu thịt hoặc hải sản được để ở nhiệt độ phòng quá lâu, vi khuẩn có điều kiện phát triển nhanh hơn.
Mỗi lần rã đông không đúng cách là một lần thực phẩm đi qua khoảng nhiệt độ thuận lợi cho vi khuẩn sinh sôi. Vì vậy, việc rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần có thể làm nguy cơ mất an toàn tăng lên, nhất là với thịt xay, gia cầm, nội tạng và hải sản sống.
Theo hướng dẫn của Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ, thực phẩm nên được rã đông trong tủ lạnh, bằng nước lạnh hoặc bằng lò vi sóng. Không nên rã đông thịt bằng cách để lâu trên mặt bàn hoặc trong bếp ở nhiệt độ phòng.
Thực phẩm mất nước và giảm độ mọng
Một trong những tác hại của việc cấp đông lại dễ nhận thấy nhất là thực phẩm chảy ra nhiều nước hơn khi rã đông. Phần nước này không chỉ là nước đá tan mà còn có thể chứa dịch tự nhiên của thịt.
Khi lượng dịch bị mất đi, miếng thịt không còn giữ được độ mọng ban đầu. Thịt heo có thể trở nên khô, thịt bò dễ dai hơn, còn thịt gà có thể bị bở hoặc mất độ ngọt tự nhiên sau khi nấu.
Với cá và hải sản, sự thay đổi thường rõ hơn. Cá có thể mềm nhũn, tôm giảm độ săn chắc, còn mực dễ chảy nhiều nước khi xào hoặc nướng. Món ăn vì thế khó đạt được hương vị và kết cấu như mong muốn.
Màu sắc và mùi vị có thể thay đổi
Sau nhiều lần đông và rã đông, bề mặt thực phẩm có thể bị xỉn màu, khô hoặc xuất hiện những vùng trắng nhạt do mất nước. Trong một số trường hợp, sản phẩm còn dễ bị ám mùi từ các loại thực phẩm khác trong tủ đông nếu bao bì không được đóng kín.
Thực phẩm chưa chắc đã hỏng ngay sau một lần cấp đông lại, nhưng chất lượng thường không còn tốt như lúc đầu. Đây là lý do các gia đình, nhà hàng và quán ăn nên hạn chế rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần, ngay cả khi thực phẩm vẫn chưa xuất hiện mùi lạ.
Nguy cơ nhiễm khuẩn chéo trong tủ lạnh
Nước chảy ra từ thịt sống có thể rò rỉ xuống rau củ, trái cây, thức ăn chín hoặc các thực phẩm dùng ngay. Đây là một trong những nguyên nhân gây nhiễm khuẩn chéo trong quá trình bảo quản.
Nếu cần rã đông trong ngăn mát, nên đặt thực phẩm trong túi kín, hộp có nắp hoặc khay có thành cao. Thịt sống cũng nên được để ở khu vực thấp hơn thức ăn chín nhằm hạn chế nước thịt chảy xuống các sản phẩm bên dưới.
XEM THÊM: Có Nên Rã Đông Thực Phẩm Ở Nhiệt Độ Phòng Quá Nóng Không?
Thực phẩm rã đông có cấp đông lại được không?
Không phải trường hợp nào cũng phải bỏ đi
Câu hỏi thực phẩm rã đông có cấp đông lại được không không thể trả lời đơn giản bằng “có” hoặc “không”. Khả năng cấp đông lại phụ thuộc vào phương pháp rã đông, nhiệt độ thực phẩm và thời gian thực phẩm đã ở bên ngoài môi trường lạnh.
Theo Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ, thực phẩm được rã đông trong tủ lạnh có thể cấp đông trở lại mà không cần nấu trước. Tuy nhiên, thực phẩm có thể bị giảm chất lượng do lượng nước thất thoát trong quá trình rã đông.
Điều này có nghĩa là một miếng thịt được chuyển từ ngăn đông xuống ngăn mát, vẫn còn lạnh, được bảo quản kín và chưa có dấu hiệu bất thường có thể được cân nhắc cấp đông lại. Dù vậy, không nên biến đây thành thói quen hoặc lặp lại nhiều lần.
Khi nào có thể cân nhắc cấp đông lại?
Thực phẩm có thể được cân nhắc cấp đông lại khi được rã đông hoàn toàn trong ngăn mát, luôn được giữ lạnh và chưa để ngoài nhiệt độ phòng quá lâu. Trường hợp thực phẩm vẫn còn tinh thể đá hoặc vẫn lạnh tương đương nhiệt độ trong tủ mát cũng có thể tiếp tục bảo quản đông.
Tuy nhiên, người dùng cần kiểm tra bao bì, màu sắc và trạng thái của thực phẩm. Nếu không xác định được thực phẩm đã rã đông bao lâu hoặc đã từng bị mất lạnh hay chưa, phương án an toàn hơn là không tiếp tục cấp đông.
Việc ngửi mùi cũng không phải cách duy nhất để đánh giá độ an toàn. Một số vi sinh vật gây bệnh có thể không tạo ra mùi, màu hoặc dấu hiệu dễ nhận biết bằng mắt thường.
Rã đông bằng nước lạnh hoặc lò vi sóng thì sao?
Thực phẩm được rã đông bằng nước lạnh hoặc lò vi sóng nên được nấu ngay sau khi rã đông. Trong quá trình này, một số khu vực bên ngoài thực phẩm có thể đã ấm lên hoặc bắt đầu chín nhẹ, tạo điều kiện để vi khuẩn hoạt động.
Nếu không dùng hết, người dùng có thể nấu chín thực phẩm, làm nguội đúng cách, chia vào hộp kín rồi mới cấp đông phần thức ăn chín. Hướng dẫn an toàn thực phẩm của FDA và USDA đều khuyến nghị thực phẩm rã đông bằng nước lạnh hoặc lò vi sóng cần được chế biến ngay.
Khi nào không nên cấp đông lại?
Không nên cấp đông lại thực phẩm đã để lâu trên bàn bếp, gần bếp nấu, trong cốp xe hoặc ở khu vực có nhiệt độ cao. Thực phẩm có mùi chua, nhớt, đổi màu bất thường, bao bì phồng hoặc rò rỉ cũng không nên tiếp tục sử dụng.
USDA khuyến cáo không cấp đông lại thực phẩm dễ hỏng đã để ngoài tủ lạnh quá hai giờ. Khi nhiệt độ môi trường trên khoảng 32°C, thời gian này giảm xuống còn khoảng một giờ.
Trong trường hợp không nhớ thực phẩm đã được lấy ra lúc nào, đừng cố giữ lại chỉ vì tiếc. Chi phí của một phần thực phẩm thường nhỏ hơn nhiều so với rủi ro sức khỏe do sử dụng sản phẩm không còn bảo đảm.
XEM THÊM: Dấu hiệu thực phẩm đông lạnh bị hỏng: Cách nhận biết để tránh dùng sai
Cách rã đông thực phẩm đúng và an toàn
Ba cách rã đông thực phẩm an toàn gồm chuyển xuống ngăn mát, ngâm trong nước lạnh với bao bì kín hoặc dùng lò vi sóng và chế biến ngay
Rã đông trong ngăn mát tủ lạnh
Rã đông trong ngăn mát là phương pháp phù hợp khi người dùng có thời gian chuẩn bị. Chỉ cần chuyển thực phẩm từ ngăn đông xuống ngăn mát vào tối hôm trước hoặc trước thời điểm nấu một khoảng thời gian phù hợp.
Thực phẩm nên được đặt trong hộp kín hoặc khay sâu để hứng phần nước chảy ra. Không nên đặt thịt sống trực tiếp bên trên thức ăn chín, rau sống hoặc trái cây.
Ưu điểm của phương pháp này là thực phẩm được duy trì ở nhiệt độ lạnh trong suốt quá trình tan đá. Nếu kế hoạch nấu ăn thay đổi, thực phẩm được rã đông trong ngăn mát cũng dễ xử lý an toàn hơn so với thực phẩm đã để ở nhiệt độ phòng.
Thời gian rã đông sẽ phụ thuộc vào kích thước và độ dày của sản phẩm. Một gói thịt nhỏ sẽ tan đá nhanh hơn một khối thịt lớn hoặc một con gà nguyên con. Vì vậy, nên chủ động chuyển thực phẩm xuống ngăn mát sớm thay vì chờ đến sát giờ nấu.
Rã đông nhanh bằng nước lạnh
Khi cần sử dụng thực phẩm sớm hơn, có thể cho thực phẩm vào túi kín rồi ngâm trong nước lạnh. Bao bì phải không bị thủng để nước bên ngoài không tiếp xúc trực tiếp với thịt.
Nước ngâm nên được thay khoảng mỗi 30 phút để duy trì độ lạnh và giúp thực phẩm rã đông đều hơn. Không dùng nước nóng vì phần ngoài của thực phẩm có thể ấm lên nhanh trong khi phần giữa vẫn còn đông cứng. FDA cũng khuyến nghị thay nước định kỳ khi áp dụng phương pháp rã đông bằng nước lạnh.
Sau khi rã đông bằng nước lạnh, thực phẩm cần được chế biến ngay. Không nên tiếp tục để trên bàn bếp hoặc đưa trực tiếp trở lại ngăn đông khi chưa nấu chín.
Rã đông bằng lò vi sóng
Lò vi sóng phù hợp khi cần rã đông nhanh một lượng thực phẩm vừa phải. Người dùng nên chọn đúng chế độ rã đông, điều chỉnh thời gian theo khối lượng và xoay trở thực phẩm để nhiệt phân bố đều hơn.
Một số phần mỏng bên ngoài có thể bắt đầu chín trong khi phần giữa vẫn còn lạnh. Do đó, thịt, cá hoặc hải sản sau khi rã đông bằng lò vi sóng cần được nấu ngay, không nên tiếp tục để lâu.
Không rã đông trên mặt bàn
Để thịt đông lạnh trên bàn bếp là thói quen phổ biến nhưng không phải cách rã đông thực phẩm đúng cách. Phần bên ngoài của miếng thịt có thể đạt nhiệt độ thuận lợi cho vi khuẩn phát triển trước khi phần bên trong tan đá hoàn toàn.
Ngâm thịt trong nước ở nhiệt độ phòng suốt nhiều giờ cũng có nguy cơ tương tự. Việc thực phẩm vẫn còn lạnh ở giữa không có nghĩa là toàn bộ miếng thịt vẫn đang được duy trì trong điều kiện an toàn.
Muốn rã đông thịt an toàn, người dùng nên lựa chọn một trong ba phương pháp: rã đông trong ngăn mát, ngâm trong nước lạnh với bao bì kín hoặc dùng lò vi sóng và nấu ngay.
XEM THÊM: Thực phẩm đông lạnh để được bao lâu?
Cách bảo quản để không phải cấp đông lại nhiều lần
Chia nhỏ khẩu phần, đóng gói kín, ghi ngày bảo quản và sắp xếp thực phẩm khoa học giúp hạn chế rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần
Chia nhỏ khẩu phần ngay khi mua
Giải pháp đơn giản nhất để tránh rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần là chia thực phẩm thành từng phần trước khi cho vào ngăn đông. Mỗi phần nên tương ứng với lượng sử dụng cho một bữa ăn.
Gia đình ít người có thể chia thịt thành các gói khoảng 250 g, 300 g hoặc 500 g tùy theo món ăn. Nhà hàng và quán ăn nên căn cứ vào lượng tiêu thụ trung bình trong mỗi ca bán hàng để lựa chọn quy cách phù hợp.
Ví dụ, thay vì cấp đông nguyên túi thịt ba chỉ 2 kg, có thể chia thành bốn túi 500 g. Khi cần nấu, người dùng chỉ lấy một túi mà không làm ảnh hưởng đến những phần còn lại.
Cách làm này vừa giúp bảo vệ chất lượng thực phẩm, vừa kiểm soát khẩu phần và giảm tình trạng nấu quá nhiều rồi bỏ thừa.
Đóng gói kín trước khi đưa vào ngăn đông
Thực phẩm nên được đựng trong túi chuyên dụng, hộp kín hoặc bao bì phù hợp với nhiệt độ đông lạnh. Trước khi đóng túi, nên ép bớt không khí ra ngoài để hạn chế khô bề mặt và cháy lạnh.
Nếu sử dụng máy hút chân không, cần bảo đảm mép túi sạch và đường hàn kín. Bao bì bị thủng hoặc hở có thể khiến thực phẩm mất nước, ám mùi và dễ bị ảnh hưởng bởi môi trường trong tủ đông.
Không nên dùng lại túi đã đựng thịt sống nếu túi không được thiết kế để tái sử dụng. Việc này có thể làm tăng nguy cơ nhiễm bẩn sang tay, mặt bàn hoặc các thực phẩm khác.
Ghi ngày bảo quản rõ ràng
Sau khi đóng gói, nên ghi tên sản phẩm, khối lượng và ngày bắt đầu cấp đông. Cách làm nhỏ này giúp người dùng biết gói nào cần sử dụng trước và hạn chế thực phẩm bị bỏ quên trong tủ quá lâu.
Nên sắp xếp theo nguyên tắc thực phẩm đưa vào trước được sử dụng trước. Những gói mới có thể đặt phía sau, còn gói cũ được đặt ở vị trí dễ lấy hơn.
Ngoài ra, nên kiểm tra tủ đông định kỳ để phát hiện bao bì rách, thực phẩm đổi trạng thái hoặc những sản phẩm không còn nhãn ngày rõ ràng.
Giữ nhiệt độ tủ đông ổn định
Tủ đông nên được duy trì ở khoảng -18°C hoặc thấp hơn. Nhiệt độ ổn định giúp thực phẩm duy trì trạng thái đông và hạn chế quá trình tan đá một phần khi bảo quản. FDA khuyến nghị đặt tủ đông ở 0°F, tương đương khoảng -18°C, và tủ lạnh ở mức 4°C hoặc thấp hơn.
Không nên mở cửa tủ quá lâu hoặc liên tục. Khi sắp xếp thực phẩm, cần chừa khoảng trống vừa đủ để luồng khí lạnh lưu thông thay vì nhồi kín toàn bộ ngăn đông.
Nếu khu vực thường xuyên mất điện, nên hạn chế mở cửa tủ trong thời gian điện bị gián đoạn. Một tủ đông đầy và đóng kín có thể duy trì độ lạnh lâu hơn tủ chỉ chứa một phần thực phẩm. Tuy nhiên, sau khi có điện trở lại, vẫn cần kiểm tra nhiệt độ và trạng thái từng sản phẩm trước khi tiếp tục sử dụng.
XEM THÊM: Cách bảo quản thực phẩm đông lạnh an toàn và đúng cách
Kết luận
Rã đông rồi cấp đông lại nhiều lần không phải là cách bảo quản thực phẩm nên duy trì thường xuyên. Quá trình đông và tan đá lặp lại có thể khiến thịt, cá và hải sản mất nước, giảm độ ngon, thay đổi kết cấu và tăng nguy cơ mất an toàn nếu thực phẩm từng ở ngoài môi trường lạnh quá lâu.
Thực phẩm được rã đông trong ngăn mát và luôn duy trì nhiệt độ an toàn có thể được cân nhắc cấp đông lại một lần. Tuy nhiên, chất lượng sản phẩm vẫn có thể suy giảm. Với thực phẩm rã đông bằng nước lạnh hoặc lò vi sóng, nên nấu ngay rồi mới cấp đông phần thức ăn chín nếu chưa sử dụng hết.
Cách bảo quản hiệu quả nhất là chia thực phẩm thành từng khẩu phần, đóng gói kín, ghi ngày cấp đông và chỉ lấy đúng lượng cần dùng. Một chút chuẩn bị từ đầu sẽ giúp bữa ăn ngon hơn, giảm lãng phí và bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình.
Lựa chọn thực phẩm đông lạnh phù hợp tại Thuận Tường Food
Việc lựa chọn quy cách sản phẩm phù hợp sẽ giúp gia đình, nhà hàng và quán ăn hạn chế phải rã đông cả túi lớn nhưng không sử dụng hết.
Thuận Tường Food chuyên cung cấp thịt heo đông lạnh, thịt bò đông lạnh, hải sản đông lạnh và nhiều mặt hàng phục vụ nhu cầu mua lẻ, mua sỉ, nhà hàng, quán nướng, lẩu, buffet và các mô hình kinh doanh ăn uống.
Sản phẩm được lưu trữ trong kho đông, có hóa đơn và chứng từ đầy đủ. Khách hàng có thể liên hệ Thuận Tường Food để được tư vấn loại sản phẩm, khối lượng và quy cách đóng gói phù hợp, từ đó sử dụng thuận tiện hơn và hạn chế tình trạng rã đông dư thừa.
👉 Xem chi tiết tất cả sản phẩm của Thuận Tường Food tại: https://thuantuongfood.com/collections/all
LIÊN HỆ VỚI THUẬN TƯỜNG FOOD ĐỂ ĐƯỢC TƯ VẤN CHI TIẾT:
Hotline: 077 949 6789
Fanpage: https://www.facebook.com/thuantuongfood
Zalo OA: https://zalo.me/2938043216802440501
Câu hỏi thường gặp
1. Thịt rã đông rồi có cấp đông lại được không?
Có thể cân nhắc nếu thịt được rã đông trong ngăn mát, vẫn giữ lạnh và chưa để ngoài nhiệt độ phòng quá lâu. Tuy nhiên, chất lượng thịt có thể giảm sau khi cấp đông lại.
2. Vì sao thịt cấp đông lại thường chảy nhiều nước?
Quá trình đông và tan đá làm cấu trúc thực phẩm bị ảnh hưởng. Khi rã đông lần sau, dịch tự nhiên trong thịt dễ thoát ra ngoài nhiều hơn.
3. Có nên rã đông thịt ở nhiệt độ phòng không?
Không nên. Phần bên ngoài có thể ấm lên và tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển trong khi phần bên trong vẫn còn đông.
4. Thịt rã đông bằng lò vi sóng có cấp đông lại được không?
Thịt rã đông bằng lò vi sóng nên được nấu ngay. Nếu chưa dùng hết, có thể làm nguội phần thịt đã nấu chín đúng cách rồi mới cấp đông.
5. Làm thế nào để không phải cấp đông lại thịt thừa?
Hãy chia thịt thành từng khẩu phần vừa đủ cho một bữa, đóng gói riêng, ghi ngày bảo quản và chỉ lấy đúng lượng cần sử dụng.
